Chở một tổ thì đơn giản. Chở mười tổ thì phát sinh mấy vấn đề mà một tổ không có.
Nhiệt độ tích tụ, xếp chồng, và thời gian bốc dỡ đều thành yếu tố.
Nhiệt tích tụ: mỗi đàn đều sinh nhiệt, nhiều đàn trong không gian kín thì nhiệt độ lên nhanh hơn nhiều so với một đàn.
Xếp chồng: thùng dưới bị đè và không thoáng.
Thời gian bốc dỡ: mười thùng thì mất nhiều thời gian hơn, và trong lúc đó đàn vẫn đang bị bịt cửa.
Đặt xuống nơi mới: cần chuẩn bị trước toàn bộ vị trí, không thể vừa chở về vừa loay hoay.
| Số lượng | Vấn đề chính | Cách xử lý |
|---|---|---|
| 1–2 tổ | Gần như không | Làm đúng cơ bản |
| 3–5 tổ | Nhiệt bắt đầu tích | Để thoáng, không xếp sát |
| 6–10 tổ | Nhiệt và thời gian bốc dỡ | Xe rộng, chia vị trí trước |
| Trên 10 tổ | Cả ba vấn đề | Chia nhiều chuyến |
Không xếp chồng thùng lên nhau. Thùng dưới vừa bị đè vừa không thoáng.
Để khoảng cách giữa các thùng để không khí lưu thông.
Cố định bằng dây buộc để không xê dịch khi phanh gấp.
Nếu xe kín thì mở hé cửa sổ hoặc bật thông gió, đừng bật điều hoà quá lạnh.
Và ưu tiên xe rộng hơn là nhồi cho vừa.
Cám dỗ thường thấy: chở hết một chuyến cho đỡ tốn công và đỡ phí.
Nhưng nhồi chật thì rủi ro tăng theo cấp số, vì nhiệt tích tụ và không thùng nào thoáng.
Mất một đàn đã đắt hơn phần tiết kiệm được từ việc gộp chuyến.
Nếu buộc phải chở nhiều thì chia làm hai chuyến trong hai đêm, hoặc dùng xe rộng hơn.
Với người mua nhiều tổ lần đầu thì chia chuyến còn có cái lợi khác: đặt xong lô đầu, rút kinh nghiệm, rồi mới chở lô sau.
Với nhiều tổ thì phải làm xong toàn bộ vị trí trước khi đi lấy.
Đủ số giá kê, đủ chân chống kiến, đủ mái che.
Đánh dấu sẵn tổ nào đặt ở đâu, để khi về là đặt luôn không phải nghĩ.
Bố trí cách nhau vài mét, quay cửa khác hướng để đàn đỡ bay nhầm.
Và tính cả chuyện nguồn hoa: nuôi nhiều tổ một chỗ thì các đàn tranh nhau cùng một vùng.
Mở cửa tất cả các tổ, đừng mở lần lượt cách nhau lâu.
Trong vài ngày đầu ong sẽ bay lộn xộn giữa các tổ, có con vào nhầm. Đó là bình thường và tự ổn định.
Kiểm chống kiến hằng ngày trong tuần đầu cho tất cả, vì lúc này tổ nào cũng yếu.
Và để yên trọn tuần: không mở thùng tổ nào, không cho ăn.
Ở Đầu Tư Ong Dú, khách mua nhiều tổ đều được dặn kỹ phần này vì đây là lúc dễ mất đàn nhất.
Và nếu là lần đầu nuôi thì nên bắt đầu bằng hai ba tổ thay vì cả lô, vì lỗi trong tuần đầu sẽ áp cho tất cả các tổ cùng lúc.
Khác. Nhiệt tích tụ nhanh hơn và thời gian bốc dỡ lâu hơn.
Không. Thùng dưới bị đè và không thoáng.
Chia chuyến an toàn hơn nhiều so với nhồi chật.
Vài mét, và quay cửa khác hướng.
Bình thường, sẽ tự ổn định sau vài ngày.
Tổ ong là hàng sống, chịu rung và chịu nóng đều kém. Những nguyên tắc phải giữ dù là chở gần hay là chở đi thật xa đi nữa.
Rủi ro tăng theo thời gian đi chứ không theo số cây số đường. Cách ước lượng cho đúng và khi nào thì nên từ chối không chở.
Phần lớn sự cố bắt nguồn từ khâu chuẩn bị chứ không phải từ đường đi. Danh sách những việc cần làm ở cả hai đầu chuyến đi.
Mật dễ gửi hơn tổ ong nhưng vẫn có hai rủi ro chính. Cách đóng gói cho thật chắc và cách chọn thời điểm gửi sao cho hợp lý.
Không phải đơn vị nào cũng hợp với hàng sống và hàng dễ vỡ. So sánh các lựa chọn hiện có và cách dặn dò với họ cho đúng.
Đây là chỗ hay xảy ra tranh cãi nhất. Cách phân định theo từng tình huống và cách thoả thuận trước sao cho thật rõ ràng.
Tính toán khi nuôi ong dú ở quy mô có đầu tư: chi phí ban đầu, thời gian đàn ổn định, các rủi ro thật, cách tính toán thận trọng. Không hứa hẹn lợi nhuận, chỉ nêu biến số cần cân nhắc.